Opublikowano

Nie taki sok, jak go malują

Sok grejpfrutowy

Popadł w niełaskę… W ostatnich latach dużo się mówiło, żeby pić wodę mineralną, najlepiej dwa litry dziennie. Dietetycy krytykowali gotowe soki, w kartonach i butelkach. Dziś zmieniają zdanie.

Sama pamiętam czasy, kiedy na naszym rynku w ogóle nie było soków, co najwyżej zagęszczane dla dzieci. Sokowirówki też gościły głównie w domach młodych matek, które wrzucały do nich jedynie marchewki… Gdy w sklepach pojawiły się „soki” w kartonach, zyskały ogromną popularność. Pito je niemal w każdym domu, mając poczucie, że jest się w nowym, kapitalistycznym świecie.

A potem pojawił się tzw. czarny pijar, w pełni uzasadniony. Specjaliści od żywienia przestrzegali przed gotowymi sokami, którym bardzo daleko było do tych naturalnych. Dodawano do nich cukier lub inne substancje słodzące, a także aromatyzujące, barwiące… Przestrzegano, że są tuczące, a zawierają niewiele wartościowych składników. Przyznaję, że sama przestałam wtedy kupować soki w kartonie. Ostatnio jednak trochę się to zmieniło. Oczywiście, nic nie zastąpi świeżych soków wyciśniętych z owoców i warzyw, ale nie zawsze mamy na to czas. A pić soki oraz jeść warzywa i owoce trzeba, jeśli zależy nam na dobrym zdrowiu i samopoczuciu. Pisaliśmy już o tym i na pewno będziemy pisać.

Sok pomarańczowy

Co kraj, to obyczaj

Niestety, jemy coraz mniej warzyw i owoców, tłumacząc się najczęściej tym, że nie mamy czasu. Na ich wyciskanie też nie. To, oczywiście, tylko wymówka, bo mieszkańcy wielu innych krajów lepiej sobie z tym radzą. Według AIJN 2014 Liquid Fruit Market Report Polak wypija ok. 11,4 litra soku rocznie, czyli szklankę tygodniowo. Mieszkaniec Skandynawii spożywa go aż trzy razy więcej! W całej Unii Europejskiej najbardziej lubiany jest sok pomarańczowy, ale są kraje, np. Włochy, Holandia, Cypr, Turcja, gdzie się go prawie wcale nie pija (w trzech pierwszych wymienionych krajach preferuje się soki wieloowocowe, a w Turcji brzoskwiniowe). My, na trzecim miejscu po pomarańczowym i warzywnym, stawiamy sok jabłkowy.

Korzystne zmiany

Żeby soki w kartonach (i w butelkach) przetrwały na rynku i były dobrze oceniane przez konsumentów i specjalistów od żywienia, ich producenci musieli coś zrobić. Pracuje się nad tym, by jak najbardziej przybliżyć je do naturalnych. Nie wszyscy wiedzą, że zgodnie z wymogami unijnymi, od 28 października 2013 roku soki owocowe nie mogą już być dosładzane, a te tzw. „stuprocentowe” nie mogą zawierać żadnych dodatków (także sztucznych witamin). Jeśli doda się do nich cokolwiek, choćby listek mięty, nie mają prawa nazywać się sokami, a jedynie „napojami”. Warto więc sprawdzać na opakowaniu, co kupujemy.
Sokom klarowanym zarzucano też zbyt małą zawartość błonnika i słabe właściwości antyoksydacyjne w stosunku do owoców i warzyw, z których je produkowano. W ostatnim czasie uwagę zwróciły więć tzw. soki mętne, pojawiła się też nowa kategoria, zwana smoothie. To gęste soki, zawierające przeciery i cząstki owoców. Mają one bardzo dużą wartość odżywczą. Przyjmuje się, że codziennie powinniśmy zjadać minimum pięć porcji warzyw i owoców, przy czym porcja to 120 g lub 200 ml soku. W Wielkiej Brytanii specjaliści od zdrowego odżywiania przyjęli, że porcja smoothie (bez dodatku mleka) odpowiada dwóm porcjom owoców lub warzyw w codziennej diecie. Dla Polaków, tak lubiących jabłka, miła wiadomość jest taka, że szczególnie godne uwagi są jabłkowe smoothie. Dzięki krótkiemu procesowi produkcji udaje się w nich ochronić cenne składniki, których zachowanie w sokach klarowanych nie było możliwe.

Owocowe smoothie przygotowane w domu – mniam, mniam...
Owocowe smoothie przygotowane w domu – mniam, mniam…

Jeśli nie mamy więc czasu na własnoręczne przygotowywanie soków, nie rezygnujmy z nich w ogóle. Sięgajmy po gotowe, ale tylko te najwyższej jakości, naturalne, czyli tzw. stuprocentowe.

Elżbieta Bogusławska-Przybysz

Zdjęcia: Daniel Wehner/Flickr.com, https://creativecommons.org/licenses/by/2.0/; VlaD (DaV.)/Flickr.com, https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/2.0/; Andras Csore/Flickr.com. https://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.0/

Przeczytaj podobne:

Warzywne toasty

Warzywa i owoce ‒ lek na wszystko?

Żegnaj raku już na zawsze

Burak jak perła

 

Dodaj komentarz